جلسه نهم
[9]
- درخواست خير برای عبادت:
- درخواست تمام نعمتها برای سلامت دين: اَللّـهُمَّ أعْطِنِى السِّعَةَ فِي الرِّزْقِ، وَالاَمْنَ فِي الْوَطَنِ، وَقُرَّةَ الْعَيْنِ فِي الاَهْلِ وَالْمالِ وَالْوَلَدِ، وَالْمُقامَ في نِعَمِكَ عِنْدي، وَالصِّحَّةَ فِى الْجِسْمِ، وَالْقُوَّةَ فِي الْبَدَنِ، وَالسَّلامَةَ فِى الدّينِ،
خدایا از تو میخواهم که به من این امور را عطا کنی: گشایش در روزی، امنیت در وطن، نور چشم در خانواده ومال واولاد، وپایداری در نعمتهایی که نزدم میباشد، وتندرستی در جسم، وتوانمندی در بدن، وسلامت در دین.
- درخواست توفيق در طاعت: وَاسْتَعْمِلْني بِطاعَتِكَ وَطاعَةِ رَسُولِكَ مُحَمَّد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ اَبَداً مَا اسْتَعْمَرَتْني،
ومرا به کار گمار به طاعتت وطاعت رسولت محمّد که درود خدا بر او وخاندانش باد، همیشه وتا هنگامیکه عمرم دادهای.
- تمام خير در رمضان وشب قدر است: وَاجْعَلْني مِنْ اَوْفَرِ عِبادِكَ عِنْدَكَ نَصيباً في كُلِّ خَيْر اَنْزَلْتَهُ وَتُنْزِلُهُ في شَهْرِ رَمَضانَ في لَيْلَةِ الْقَدْرِ، وَما اَنْتَ مُنْزِلُهُ في كُلِّ سَنَة مِنْ رَحْمَة تَنْشُرُها، وَعافِيَة تُلْبِسُها، وَبَلِيَّة تَدْفَعُها، وَحَسَنات تَتَقَبَّلُها، وَسَيِّئات تَتَجاوَزُ عَنْها،
ومرا از پر نصیبترین بندگانت در نزد خود قرار ده، پر نصیبتر در هر خیری که فرو فرستادهای ودر ماه رمضان در شب قدر نازل میکنی، ودر آنچه ونازل کنندۀ آنی در هر سال، از رحمتی که میگسترانی، وعافیتی که میپوشانی، وبلایی که دفع میکنی، وخوبیهایی که میپذیری، وبدیهایی که از آن درمیگذری.
- توفيق برای حج ولوازمش: وَارْزُقْني حَجَّ بَيْتِكَ الْحَرامِ في عامِنا هذا وَفي كُلِّ عام، وَارْزُقْني رِزْقاً واسِعاً مِنْ فَضْلِكَ الْواسِعِ،
ودر این سال وهر سال زیارت خانهات را نصیبم فرما، واز احسان گستردهات روزی فراخ ارزانی من کن.
- درخواست رفع شر بخاطر عبادت:
- رفع بدهی وعموم بدیها: وَاصْرِفْ عَنّي يا سَيِّدي الاَسْواءَ، وَاقْضِ عَنِّيَ الدَّيْنَ وَالظُّلاماتِ، حَتّى لا اَتَاَذّى بِشَي مِنْهُ،
وبدیها را ای آقای من از من برگردان، وبدهی مرا بپرداز وجبران ستمهایی که بر عهده من است را ادا کن، تا به خاطر چیزی از آنها آزار نبینیم.
- رفع شر حسودان وتجاوزگران: وَخُذْ عَنّي بِاَسْماعِ وَاَبْصارِ اَعْدائي وَحُسّادي وَالْباغينَ عَلَيَّ، وَانْصُرْني عَلَيْهِمْ،
وگوشها ودیدگان دشمنان وحسودان ومتجاوزان بر من را از من برگیر، ومرا بر آنان پیروز کن.
- رفع گرفتاریها: وَاَقِرَّ عَيْني وَفَرِّحْ قَلْبي، وَاجْعَلْ لي مِنْ هَمّي وَكَرْبي فَرَجاً وَمَخْرَجاً،
وچشمم را روشن فرما ودلم را شادی بخش، وبرایم از اندوه وغم گشایش وبرونرفت قرار ده.
- رفع بدترین شرها: وَاجْعَلْ مَنْ اَرادَني بِسُوء مِنْ جَميعِ خَلْقِكَ تَحْتَ قَدَمَيَّ، وَاكْفِني شَرَّ الشَّيْطانِ، وَشَرَّ السُّلْطانِ، وَسَيِّئاتِ عَمَلي، وَطَهِّرْني مِنَ الذُّنُوبِ كُلِّها،
وهرکه از میان مخلوقاتت نسبت به من قصد بدی کرده، زیر پایم قرار ده، ومرا از گزند شیطان وگزند پادشاه وبدیهای کردارم بازدار، واز همۀ گناهان پاکم کن.
- درخواست نتيجه آن در آخرت: وَاَجِرْني مِنَ النّارِ بِعَفْوِكَ، وَاَدْخِلْنِى الْجَنَّةَ بِرَحْمَتِكَ، وَزَوِّجْني مِنَ الْحُورِ الْعينِ بِفَضْلِكَ،
وبا گذشتت از آتش امانم ده، وبا رحمتت به بهشت واردم کن، وبا احسانت از حورالعین به همسریام درآور.
- توسل به پیامبر واهل بیت: وَاَلْحِقْني بِاَوْلِيائِكَ الصّالِحينَ مُحَمَّد وَآلِهِ الاَبْرارِ الطَّيِّبينَ الطّاهِرينَ الاَخْيارِ صَلَواتُكَ عَلَيْهِمْ وَعَلى اَجْسادِهِمْ وَاَرْواحِهِمْ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكاتُهُ.
ومرا به دوستان شایستهات محمّد وخاندانش آن خوبان ونیکان پاکیزه وپاک ملحق کن، درود بر آنان وبر بدنها وجانهایشان ورحمت خدا وبرکاتش بر ایشان.
فصل پنجم: حالت خوف ورجاء:
اولاً. برای گرفتن آمرزش با خدا بحث میکند:
- چگونه اشتباهات را کنار میزند: اِلهي وَسَيِّدي، وَعِزَّتِكَ وَجَلالِكَ لَئِنْ طالَبَتْني بِذُنُوبي لاُطالِبَنَّكَ بِعَفْوِكَ، وَلَئِنْ طالَبَتْني بِلُؤْمي لاُطالِبَنَّكَ بِكَرَمِكَ،
ای آقای من، به توانمندی وبزرگیات سوگند، اگر مرا به گناهانم پیجویی کنی، من تو را به عفوت پیجویی میکنم، واگر مرا به پستیام تعقیب نمایی، من تو را به بذل توجّهت تعقیب میکنم.
- تملق (چاپلوسی): وَلَئِنْ اَدْخَلْتَنِى النّارَ لاُخْبِرَنَّ اَهْلَ النّارِ بِحُبّي لَكَ،
واگر به دوزخم دراندازی اهل دوزخ را به محبتم به تو آگاه میسازم.
- تقاضای بخشش با بودن گناهان: اِلهي وَسَيِّدي اِنْ كُنْتَ لا تَغْفِرُ إلاّ لاَوْلِيائِكَ وَاَهْلِ طاعَتِكَ فَاِلى مَنْ يَفْزَعُ الْمُذْنِبُونَ، وَاِنْ كُنْتَ لا تُكْرِمُ إلاّ اَهْلَ الْوَفاءِ بِكَ فَبِمَنْ يَسْتَغيثُ الْمُسْيؤُونَ،
معبودم وآقایم، اگر جز اولیا واهل طاعتت را نیامرزی، پس گنهکاران به چه کسی پناه برند، واگر جز اهل وفا را گرامی نداری، پس بدکاران از چه کسی فریادرسی خواهند؟
- توسل به پیامبر: اِلهي اِنْ اَدْخَلْتَنِى النّارَ فَفي ذلِكَ سُرُورُ عَدُوِّكَ، وَاِنْ اَدْخَلْتَنِى الْجَنَّةَ فَفي ذلِكَ سُرُورُ نَبِيِّكَ، وَاَنَا وَاللهِ اَعْلَمُ اَنَّ سُرُورَ نَبِيِّكَ اَحَبُّ اِلَيْكَ مِنْ سُرُورِ عَدُوِّكَ،
خدایا اگر مرا وارد دوزخ کنی این موجب خرسندی دشمن تو است، واگر مرا به بهشت وارد نمایی، این سبب خوشحالی پیامبر تو است، وبه خدا سوگند من این را میدانم که دلشادی پیامبرت نزد تو، از خرسندی دشمنت محبوبتر است.
ثانياً. آنچه از خدا امید دارد:
- امید به محبت دوطرفه:
- درخواست همه جهات ايمان: اَللّـهُمَّ اِنّي اَسْاَلُكَ اَنْ تَمْلاَ قَلْبي حُبّاً لَكَ، وَخَشْيَةً مِنْكَ، وَتَصْديقاً بِكِتابِكَ، وَايماناً بِكَ، وَفَرَقاً مِنْكَ، وَشَوْقاً اِلَيْكَ، يا ذَا الْجَلالِ وَالاِكْرامِ،
خدایا، از تو درخواست میکنم که دلم را از محبت وترست، واز باور به کتابت، وایمان به وجودت، وهراس از حضرتت، واشتیاق به ذاتت پر کنی، ای دارای بزرگی ورأفت ومحبت.
- درخواست محبت دوطرفه: حَبِّبْ اِلَىَّ لِقاءِكَ وَاَحْبِبْ لِقائي، وَاجْعَلْ لي في لِقائِكَ الرّاحَةَ وَالْفَرَجَ وَالْكَرامَةَ،
لقائت را محبوب من کن وتو نیز لقاء مرا محبوب خود ساز، ودر لقایت برای من آرامش وگشایش وکرامت قرار ده.
- امید شایستگی (صالح بودن):
- درخواست ملحق شدن به شایستگان (صالحين): اَللّـهُمَّ اَلْحِقْني بِصالِحِ مِنْ مَضى، وَاجْعَلْني مِنْ صالِحِ مَنْ بَقي، وَخُذْ بي سَبيلَ الصّالِحينَ، وَاَعِنّي عَلى نَفْسي بِما تُعينُ بِهِ الصّالِحينَ عَلى اَنْفُسِهِمْ،
خدایا مرا به شایستگانی از میان بندگان گذشتهات ملحق ساز، واز شایستگانی از آنان که در آیندهاند قرار ده، ومرا بر راه شایستگان نگاهدار، وبر مخالفت با خواستههای نفسم یاری ده، آنگونه که شایستگان را بر مخالفت با خواستههای نفسانیشان یاری میدهی.
- درخواست توفيق برای صلاح: وَاخْتِمْ عَمَلي بِاَحْسَنِهِ، وَاجْعَلْ ثَوابي مِنْهُ الْجَنَّةَ بِرَحْمَتِكَ، وَاَعِنّي عَلى صالِحِ ما اَعْطَيْتَني، وَثَبِّتْني يا رَبِّ، وَلا تَرُدَّني في سُوء اسْتَنْقَذْتَني مِنْهُ يا رَبِّ الْعالَمينَ،
وکردارم را به نیکوترین وجه پایان ده، وپاداشم را در کارها به برکت رحمتت بهشت قرار ده، وبر شایستگی آنچه عطا کردی یاریام نما، وثابت قدمم کن ای پروردگار، ودر ورطۀ بدیهایی که از آنها نجاتم دادهای باز مگردان، ای پروردگار جهانیان.
- امید به داشتن خلوص:
- درخواست ايمان دائم: اَللّـهُمَّ اِنّي اَسْاَلُكَ ايماناً لا اَجَلَ لَهُ دُونَ لِقائِكَ، اَحْيِني ما اَحْيَيْتَني عَلَيْهِ وَتَوَفَّني اِذا تَوَفَّيْتَني عَلَيْهِ، وَابْعَثْني اِذا بَعَثْتَني عَلَيْهِ،
خدایا، ایمانی از تو درخواست میکنم که پایانی جز لقاء تو نداشته باشد، مرا بر آن ایمان پایدار بدار تا هرگاه که مرا زنده میداری، وزمانی که مرا میمیرانی بر آن ایمان بمیران، وهنگامیکه مرا برمیانگیزی بر آن برانگیز.
- درخواست خلوص در عمل: وَاَبْرِىءْ قَلْبي مِنَ الرِّياءِ وَالشَّكِّ وَالسُّمْعَةِ في دينِكَ، حَتّى يَكُونَ عَمَلي خالِصاً لَكَ،
ودلم را از ریا وشک وشهرتخواهی در دینت پاک کن، تا عملم برای تو خالص باشد.
- امید هدايت كامل:
- درخواست بصيرت وفهم: اَللّـهُمَّ اَعْطِني بَصيرَةً في دينِكَ، وَفَهْماً في حُكْمِكَ، وَفِقْهاً في عِلْمِكَ، وَكِفْلَيْنِ مِنْ رَحْمَتِكَ،
خدایا از تو میخواهم که به من این امور را عطا کنی: تیزبینی وفراست در دینت، وفهم در فرمانت، وآگاهی در علمت، ودو نصیب از رحمتت.
- درخواست هدايت وموفقیت: وَوَرَعاً يَحْجُزُني عَنْ مَعاصيكَ، وَبَيِّضْ وَجْهي بِنُورِكَ، وَاجْعَلْ رَغْبَتي فيـما عِنْدَكَ،
وپرهیزی که مرا از نافرمانیهایت بازدارد، ورخسارم را به فروغ نورت سپید کن، وشوقم را در آنچه نزد تو است قرار ده.
- درخواست عاقبت به خيری: وَتَوَفَّني في سَبيلِكَ، وَعَلى مِلَّةَ رَسُولِكَ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ،
ودر راه خود وبر آئین پیامبرت (درود خدا بر او وخاندانش) بمیران.
- آنچه نمیخواهد:
- به خدا پناه میبرد از بلاها: اَللّـهُمَّ اِنّي اَعُوذُ بِكَ مِنَ الْكَسَلِ وَالْفَشَلِ وَالْهَمِّ وَالْجُبْنِ وَالْبُخْلِ وَالْغَفْلَةِ وَالْقَسْوَةِ وَالْمَسْكَنَةِ وَالْفَقْرِ وَالْفاقَةِ وَكُلِّ بَلِيَّة، وَالْفَواحِشِ ما ظَهَرَ مِنْها وَما بَطَنَ،
خدایا، به تو پناه میآورم از کسالت وسرافکندگی واندوه وترس وبخل وبیخبری وسنگدلی وناداری وتهیدستی وبیچارگی وهمۀ بلاها، وزشتیهای آشکار وپنهان.
- به خدا پناه میبرد از خطاها: وَاَعُوذُ بِكَ مِنْ نَفْس لا تَقْنَعُ، وَبَطْن لا يَشْبَعُ، وَقَلْب لا يَخْشَعُ، وَدُعاء لا يُسْمَعُ وَعَمَل لا يَنْفَعُ،
وبه تو پناه میآورم از درونی که قانع نمیشود، واز شکمی که سیر نمیگردد، واز قلبی که فروتنی نمیکند، ودعایی که به اجابت نمیرسد، وکرداری که سود نمیبخشد.
- به خدا پناه میبرد از شيطان: وَاَعُوذُ بِكَ يا رَبِّ عَلى نَفْسي وَديني وَمالي وَعَلى جَميعِ ما رَزَقْتَني مِنَ الشَّيْطانِ الرَّجيمَ اِنَّكَ اَنْتَ السَّميعُ الْعَليمُ،
پروردگارا برای حفظ جان ودین ومال وآنچه نصیب من فرمودهای، به تو پناه میآورم از شیطان رانده شده، همانا تو شنوا ودانایی.
خلاصهی دعا:
- پناهگاهی جز خدا نیست:
- پناهگاهی از او نیست: اَللّـهُمَّ اِنَّهُ لا يُجيرُني مِنْكَ اَحَدٌ وَلا اَجِدُ مِنْ دُونِكَ مُلْتَحَداً،
خدایا، بهیقین هیچکس مرا از (خشم) تو نجات نمیدهد، وبهجز تو پناهگاهی نمییابم.
- از خدا به خدا پناه میبرد: فَلا تَجْعَلْ نَفْسي في شَيء مِنْ عَذابِكَ، وَلا تَرُدَّني بِهَلَكَة وَلا تَرُدَّني بِعَذاب اَليم،
پس هستیام را در هیچ قسمت از عذابت قرار نده، وبه هلاکت وشکنجۀ دردناک بازمگردان.
- درخواست قبول ورضایت:
- درخواست قبول وبخشش: اَللّـهُمَّ تَقَبَّلْ مِنّي وَاَعْلِ ذِكْري، وَارْفَعْ دَرَجَتي، وَحُطَّ وِزْري، وَلا تَذْكُرْني بِخَطيئَتي،
خدایا، از من بپذیر ونامم را پرآوازه کن، ودرجهام را بالا ببر وبار گناهم را بریز، ومرا به گناهم یاد مکن.
- درخواست رضایت خدا: وَاجْعَلْ ثَوابَ مَجْلِسي وَثَوابَ مَنْطِقي وَثَوابَ دُعائي رِضاكَ وَالْجَنَّةَ،
وپاداش نشستنم وگفتارم (برای عبادت)، ودعایم را خشنودی وبهشتت قرار ده.
- درخواست تمام حاجتها وبیشتر: وَاَعْطِني يا رَبِّ جَميعَ ما سَاَلْتُكَ، وَزِدْني مِنْ فَضْلِكَ، اِنّي اِلَيْكَ راغِبٌ يا رَبَّ الْعالَمينَ،
پروردگارا، همه آنچه را از تو خواستم به من عطا فرما، واز احسانت بر من بیفزا، من مشتاق توأم ای پروردگار جهانیان.
- از خدا آن را میخواهد که خدا از او برای دیگران میخواهد:
- ما میبخشم پس ما را ببخش: اَللّـهُمَّ اِنَّكَ اَنْزَلْتَ في كِتابِكَ اَنْ نَعْفُوَ عَمَّنْ ظَلَمنا، وَقَدْ ظَلَمنا اَنْفُسَنا فَاعْفُ عَنّا فَاِنَّكَ اَوْلى بِذلِكَ مِنّا،
خدایا، تو خود در قرآن فرمودی که از کسی که به ما ستم روا داشته گذشت کنیم، وما بر خود ستم ورزیدیم، پس از ما درگذر، زیرا که تو شایستهتر از ما برای بخشش هستی.
- گدا را رد نمیکنیم پس ما را رد نکن: وَاَمَرْتَنا اَنْ لا نَرُدَّ سائِلاً عَنْ اَبْوابِنا وَقَدْ جِئْتُكَ سائِلاً فَلا تَرُدَّني إلاّ بِقَضاءِ حاجَتي.
ونیز فرمان دادی که هیچ تهیدستی را دست خالی از در خانههایمان نرانیم، ومن اکنون به گدایی از تو به درگاهت آمدهام، پس مرا جز با روا شدن حاجتم باز نگردان.
- به بردگان احسان میکنیم پس به ما احسان کن: وَاَمَرْتَنا بِالاِحْسانِ اِلى ما مَلَكَتْ اَيْمانُنا، وَنَحْنُ اَرِقّاؤكَ فَاعْتِقْ رِقابَنا مِنَ النّارِ،
ونیز به نیکی دربارۀ بردگانمان امر فرمودی، وهم اینک ما بردگان توییم پس ما را از آتش دوزخ برهان.
- جز او پناهگاهی نیست:
- تقاضای فرج از او چون تنها پناهگاه است: يا مَفْزَعي عِنْدَ كُرْبَتي، وَيا غَوْثي عِنْدَ شِدَّتي، اِلَيْكَ فَزِعْتُ وَبِكَ اسْتَغَثْتُ وَلُذْتُ، لا اَلُوذُ بِسِواكَ وَلا اَطْلُبُ الْفَرَجَ إلاّ مِنْكَ، فَاَغِثْني وَفَرِّجْ عَنّي،
ای پناهگاهم به وقت غم واندوه، ای فریادرسم به هنگام سختی، به سوی تو پناهنده شدم، واز تو فریادرسی خواستم، وبه تو پناه آوردم که به غیر تو پناه نمیآورم، وجز از تو درخواست گشایش نمیکنم، پس به فریادم برس وگشایشی در کارم قرار ده.
- درخواست عفو زیاد به ازای عمل اندک: يا مَنْ يَفُكُّ الاَسيرَ، وَيَعْفُو عَنِ الْكَثيرِ اِقْبَلْ مِنِّى الْيَسيرَ وَاعْفُ عَنِّى الْكَثيرَ اِنَّكَ اَنْتَ الرَّحيمُ الْغَفُورُ،
ای که اسیر را آزاد میکنی، واز گناه فراوان میگذری، از من عمل اندک را بپذیر واز گناه بسیارم درگذر، همانا تو مهربان وآمرزندهای.
- درخواست ايمان كامل:
- درخواست رسیدن به يقين: اَللّـهُمَّ اِنّي اَسْاَلُكَ ايماناً تُباشِرُ بِهِ قَلْبي وَيَقيناً حَتّى اَعْلَمُ اَنَّهُ لَنْ يُصيبَني الا ما كَتَبْتَ لي.
خدایا، ایمانی از تو میخواهم که دلم آن را لمس کند، وباور صادقانهای که بدانم هرگز چیزی به من نمیرسد مگر آنچه تو برایم مقدّر کردی.
- درخواست رسیدن به رضایت: وَرَضِّني مِنَ الْعَيْشِ بِما قَسَمْتَ لي يا اَرْحَمَ الرّاحِمينَ.
ومرا از زندگی به آنچه نصیبم فرمودی خشنود بدار، ای مهربانترین مهربانان.
